Voorzitter en CEO aan het woord

1

Wat vond u de belangrijkste verwezenlijkingen van skeyes in de voorbije 5 jaar?

Johan Decuyper :

“De basis van alles is onze gezonde financiële situatie. In 2013 boekte Belgocontrol nog een geconsolideerd verlies van 60 miljoen euro. Die verliezen uit het verleden hebben we volledig weggewerkt. Voor het zesde jaar op rij is skeyes winstgevend.

Op personeelsvlak maakten we een hoogstnoodzakelijke inhaalbeweging. Van ongeveer 750 medewerkers in 2014 gaan we tot boven de 900 tegen eind dit jaar. We blijven het aantal luchtverkeersleiders versterken, maar we zoeken ook andere profielen: technici, IT’ers, administratieve medewerkers, …. Om maximaal te kunnen aanwerven en het hoge niveau van de opleidingen te blijven garanderen, sloten we in 2018 een joint venture af met Entry Point North, een Scandinavische academie voor luchtvaartberoepen: luchtverkeersleiders, ingenieurs, meteorologen, luchtvaartexperts, … . In ons eigen opleidingscentrum Entry Point North Belgium – onder andere uitgerust met nagelnieuwe simulatoren – volgen (kandidaat-)luchtverkeersleiders en technici zowel basic trainingen als refresher-, conversion- en developmentopleidingen. We leiden er ook studenten uit andere landen op.

Ook gingen we opnieuw over tot investeringen. De voorbije jaren hebben we systemen en technische installaties verbeterd, aangepast of nieuw aangekocht op en rond al onze luchthavens: communicatie-, navigatie-, en surveillance-installaties, landingssystemen, meteo-installaties, netwerken… Dat alles gebeurt hoofdzakelijk door onze eigen technische mensen. Tussen 2015 en 2019 werkten we een investeringsprogramma af van 100 miljoen euro. En ook de komende jaren staan nog investeringen gepland. We blijven de evoluties in onze sector op de voet volgen. 

Dat alles is er uiteraard op gericht om de dienstverlening aan onze klanten nog verder te verbeteren. Het is geen toverwoord, allerminst, maar wij zetten de voorbije jaren zeer sterk in op samenwerking binnen de luchtvaartsector: joint ventures, spin-offs, preferentiële samenwerkingscontracten.. De vroegere stand-alone-strategie was niet meer mogelijk en wenselijk en werkt minder efficiënt dan wanneer je partnerschappen hebt. skeyes komt op dat vlak van ver. We onderhouden nu nauwe en vruchtbare contacten met luchthavens en luchtvaartmaatschappijen. We werken op langere termijn met ze samen. We willen  voor hen een performante, berekenbare partner zijn met een goede verhouding tussen de kwaliteit en omvattendheid van onze service en de kostprijs ervan. En we zijn op goede weg: de voorbije jaren kunnen we excellente resultaten voorleggen op vlak van veiligheid en stiptheid.

Die stiptheid konden we onder andere verbeteren door de samenwerking met de luchtverkeersleiding van Defensie. Door hun komst naar de site in Steenokkerzeel kan het militaire luchtruim veel efficiënter ingezet worden voor commercieel luchtverkeer wanneer het niet in gebruik is.

Maar de zwaarste oefening was deze van de aanpassing van de interne structuur en de interne werking die niet afgestemd waren op de toekomst en te voluntaristisch waren. Het vergde enorm veel change management om een organisatie die 20 jaar niet meer veranderd was future proof te maken. Gewoontes en verworvenheden werden in vraag gesteld en aangepast aan de nieuwe tijd om zo een nog betere service kunnen te leveren maar ook voor de werknemer een betere work-life balance te realiseren.”

Renaud Lorand :

“We hebben skeyes de voorbije jaren herdacht en gereorganiseerd, ons meer opengesteld voor de buitenwereld ook. Er kwam een nieuwe visie en missie die stelselmatig werd uitgerold. Organisatorisch werden heel wat zaken bijgesteld en werd de dienstverlening sterk verbeterd. Dat leverde ons heel wat krediet op bij onze klanten wat uitmondde in veel betere samenwerkingen en wederzijds begrip. De basis voor een vruchtbare toekomst is gelegd.

Daarbij gingen we zeer planmatig, doelgericht en efficiënt te werk. We stelden het  strategisch vijfjarenplan 2014-2019 op en volgden de uitwerking ervan op. We keken nauwgezet toe op de invulling van het derde beheerscontract met de federale overheid. En er waren natuurlijk de doelstellingen die we samen met onze partners in Europese samenwerkingsverbanden vastlegden en nastreefden.   

Het meest concreet was de strategie die tot stand kwam in samenwerking met alle skeyes-medewerkers: Partner with our Customers, Partner with our People en Build a future-proof company.

Alle inspanningen die skeyes de voorbije jaren leverde, waren gericht op een nog betere dienstverlening aan onze klanten:  luchthavens en luchtvaartmaatschappijen. Onze dienstverlening is voor hen een cruciale schakel om de uitdagingen die zich voor hen stellen te kunnen blijven aangaan. De mindset bij skeyes is volledig veranderd: waar we er vroeger te makkelijk van uit gingen dat zij hoe dan ook niet zonder ons konden, denken we nu samen met onze partners na over hoe we de luchtvaart in ons land zo sterk mogelijk kunnen houden. Dat is ook in ons eigen belang: de aanstaande liberalisering van luchtverkeersleidingsdiensten zorgt voor concurrentie binnen onze eigen sector. Het behouden en verwerven van luchtruim en het aanbieden van daaraan verbonden diensten buiten de eigen landsgrenzen wordt voor ANSP’s een uitdaging voor de toekomst.

Maar ook in andere domeinen van onze werking zette skeyes in op partnerships. Onze samenwerking met Defensie leidt tot efficiënter gebruik van het luchtruim en tot essentiële operationele synergiën; ons opleidingscentrum EPNB behaalde al in het eerste werkingsjaar de verhoopte successen en bevestigde zo de site van Steenokkerzeel als strategische basis voor onze opleidingen waar we state of the art-opleidingen kunnen blijven aanbieden aan onder andere onze luchtverkeersleiders; wij spelen een vooraanstaande rol binnen FABEC en op Europees niveau.

Al deze verwezenlijkingen waren niet mogelijk geweest zonder de inzet, het professionalisme en de expertise van alle medewerkers bij skeyes. Hun inbreng bij het opzetten en realiseren van heel wat van deze projecten is van onschatbare waarde geweest. Het is dan ook niet meer dan terecht dat in de nieuwe strategie meer aandacht ging naar het personeelsbeleid dan in het verleden. De veranderingen die het bedrijf onderging, hebben natuurlijk ook onzekerheid meegebracht. Het is logisch dat dat wat twijfels en zelfs spanningen veroorzaakte maar dankzij een open dialoog kwamen er altijd oplossingen uit de bus in het belang van het bedrijf en de werknemers.”

2

Wat vond u de belangrijkste verwezenlijkingen van skeyes in 2019?

Johan Decuyper :

“De voorbije jaren hebben  we de werking van het bedrijf gemoderniseerd en geprofessionaliseerd op zowat alle domeinen. De financiering werd op orde gezet, we investeerden en rekruteerden opnieuw en alle procedures en processen van de core business werden tegen het licht gehouden en waar nodig aangepast om de werking te verbeteren. In 2019 kwamen al die inspanningen zowat samen en werd de cirkel – voorlopig – gerond.

Voor de interne werking was het sociaal akkoord rond disponibiliteit in 2016 een belangrijke trigger. Sindsdien slaagden directie en vakbonden erin om nog meerdere sociale akkoorden af te sluiten over moeilijke materies die soms al jaren aansleepten en de werking van het bedrijf bemoeilijkten. Zeker voor de operationele diensten werden grote stappen vooruit gezet die de interne organisatie verbeterden en de dienstverlening aan de klanten ten goede kwamen.

Een laatste drempel werd vorig jaar genomen met het nieuwe planningsmechanisme voor de operationele diensten. Het systeem dat sinds februari 2020 in voege is, beantwoordt aan alle geldende wetgeving en regelgeving, onder andere aan die rond fatigue management, en zorgt dat het management altijd zeker is dat er voldoende luchtverkeersleiders aanwezig zijn om de dienstverlening te garanderen. Het houdt voor de luchtverkeersleiders een betere work-life-balance in: zij weten vooraf wanneer ze aan de slag moeten en kunnen  zo hun agenda beter plannen.

skeyes is zich ten volle bewust van zijn maatschappelijke rol en neemt die almaar meer op. Wij werken samen met andere actoren op en rond de luchthavens om de impact  van onze sector op onze omgeving zoveel mogelijk te beperken. We communiceren zeer transparant over onze operaties met de bewoners rond de luchthavens en andere betrokken instanties.

En ook in eigen huis besteden we aandacht aan het milieu en ontwikkelingen in de wereld rondom ons. Corporate Social Responsibility blijft bij skeyes geen dode letter: volgens een concreet actieplan nemen we allerlei initiatieven om de Sustainable Development Goals van de Verenigde Naties te helpen verwezenlijken.”  

Renaud Lorand :

In 2019 bereidden we verder de toekomst van skeyes voor. We stelden het nieuwe vijfjarenplan op waarin we de strategische lijnen voor het bedrijf uitstippelden. De waarde van zo’n plan is niet te onderschatten. Het geeft de belangen en de verwachtingen van al onze stakeholders weer en onze eigen engagementen tegenover overheden en bepaalt hoe we daaraan tegemoet zullen komen in het belang van alle betrokkenen maar uiteraard ook van het bedrijf zelf.

We leverden ook tijdig een voorstel voor het vierde beheerscontract af aan de federale overheid. Het succesvol afwerken van het derde beheerscontract legde niet alleen een stevige basis voor de toekomst van skeyes maar is ook een extra troef bij de besprekingen van het vierde beheerscontract met de politieke verantwoordelijken.

Onze verwachtingen aan de politieke wereld werden daarnaast ook gebundeld in een Memorandum dat aan alle politieke partijen werd overhandigd.

skeyes heeft de voorbije jaren aangetoond dat wij onze maatschappelijke rol heel ernstig nemen. In 2019 kreeg dat engagement verder vorm. Luchtverkeersleiding is een cruciale schakel voor de luchtvaart. Luchthavens en luchtvaartmaatschappijen rekenen op ons om de veiligheid van het luchtverkeer te garanderen maar ook om de capaciteit op de luchthavens en in het luchtruim optimaal te benutten. Dat is niet alleen belangrijk voor hun werking maar ook voor de aantrekkelijkheid van de hele sector in ons land. Met de komst van een eengemaakt Europees luchtruim is het zelf beheren van het eigen luchtruim een troef die we niet uit handen mogen geven. Luchtvaart blijft één van de belangrijkste economische pijlers van ons land en we moeten er samen alles aan doen opdat dat ook na de gezondheidscrisis nog het geval zal zijn.

Maar voor skeyes tellen niet alleen de economische belangen. We houden rekening met de impact van onze sector op onze omgeving, zowel in de nabijheid van de luchthavens als ver daarbuiten. Wij nemen alle mogelijke maatregelen om de gevolgen van het vliegverkeer zo beperkt mogelijk te houden, samen met onze partners uit de sector. Samen met hen bespreken we mogelijke bijkomende initiatieven en werken die desgevallend uit. En ook binnen skeyes hebben we aandacht voor duurzaamheid, op alle gebieden. Onder de noemer Corporate Social Responsibility bundelen we alle projecten die ertoe bijdragen om van skeyes een sociaal verantwoordelijke onderneming te maken.”

En in 2019 was de meest tastbare verandering ongetwijfeld de fysieke installatie van de militaire luchtverkeersleiders van Semmerzake in onze operationele zaal van CANAC. Dit is nog een nieuwe stap om onze twee organisaties dichter bij elkaar te brengen.

3

Hoe heeft u skeyes voorbereid op de toekomst?

Johan Decuyper :

“skeyes is vandaag een gezonde onderneming, een moderne en klantgerichte dienstverlener. We nemen onze rol als centraal punt voor de luchtvaartsector meer dan ooit waar: wie van het Belgische luchtruim gebruik maakt, doet een beroep op onze diensten. Daarom werken wij aan een steeds betere en continue dienstverlening, in samenspraak met onze klanten. Op basis van hun input en in gezamenlijk overleg bespreken we wat beter kan en hoe we dat samen kunnen aanpakken. Innovatie en technologische vernieuwing spelen daarbij hun rol.

Maar het werk is natuurlijk niet af, dat is het nooit. We moeten onszelf voortdurend heruitvinden om een competitieve speler te blijven in een internationale en veranderende omgeving.

Verschillende ontwikkelingen komen op ons af. De liberalisering van de luchtverkeersleiding , het eengemaakte Europese luchtruim, de bijzonder snel evoluerende technologie, de enorme mogelijkheden van databeheer, de intrede van commercieel geëxploiteerde drones, de digitale torens die overal in gebruik genomen worden:  dit alles zorgt voor een grondige disruptieve wending. skeyes heeft voorlopig nog een monopolie op zijn

activiteiten, maar moet nu op zeer korte termijn een performant antwoord vinden op die disruptieve ontwikkelingen in de luchtvaart. We zien ze als opportuniteiten die we willen en kunnen invullen.

Het luchtruim boven België is beperkt maar zeer complex. Dankzij onze expertise en onze medewerkers slagen wij erin om het luchtverkeer in ons luchtruim zeer goed te beheren. We maken zeer efficiënt gebruik van dat luchtruim. Maar de internationale  strijd om luchtruim en luchtverkeersleidingsdiensten woedt volop: verschillende Europese luchtverkeersleiders zijn al actief in andere landen. De nakende liberalisering van de markt zal dat proces nog versnellen en versterken. Europa werkt aan een Single European Sky, een eengemaakt Europees luchtruim dat zo efficiënt mogelijk kan ingezet worden. Nationale luchtverkeersleiders doen er alles aan om hun plekje in dat luchtruim te behouden en uit te breiden. Het beheer van het eigen luchtruim – of méér luchtruim – is niet alleen belangrijk voor het voortbestaan van het bedrijf maar ook voor de hele luchtvaartsector van een land. Samen met het Directoraat-generaal Luchtvaart (DGLV), Defensie en EUROCONTROL MUAC willen we het Belgische luchtruim aantrekkelijk houden en het beheer ervan in eigen land houden. De Air Space Vision 2030 – zo heet het project – vergroot de capaciteit van ons luchtruim en verzekert de vlotheid en veiligheid van het luchtverkeer en geeft ons een voorsprong in de internationale wedloop om luchtruim.

We gaan verder op de ingeslagen weg van innovatie. SkeyDrone, de dochtermaatschappij van skeyes die werkt rond drones, gaat van start en zal zijn rol in het landschap van de luchtvaart opnemen. Wij zijn op dat vlak echt een voorloper waar internationaal rekening mee gehouden wordt, bijvoorbeeld door de Europese Unie bij het opstellen van de nieuwe regelgeving.

skeyes zelf investeert fors in het ontwikkelen van veilig droneverkeer. We professionaliseren verder onze drone-app die alle informatie verzamelt die nodig is voor dronevluchten.

Digitale torens maken de toekomst van de luchtverkeersleiding op de luchthavens uit en worden al her en der in Europa gebouwd. Digitale controletorens bestaan uit een controlecentrum op afstand en camera’s op de luchthavens (in plaats van de uitkijkpost van de klassieke controletorens). Vanuit digitale torens kunnen luchtverkeersleidingsdiensten aangeboden worden op verschillende luchthavens vanuit één enkel controlecentrum met zelfs verhoogde luchtvaartveiligheid dankzij augmented reality. Wij werken aan de oprichting van digitale torens voor de zes luchthavens waar we actief zijn. Er is een tender uitgeschreven en op basis van de voorstellen die gespecialiseerde firma’s zullen indienen, bekijken we welke oplossingen de beste zijn, zowel qua locaties als qua technologie.

We zetten verder in op onderzoek. We hebben een aantal samenwerkingen lopen met verschillende instellingen die onderzoek voeren naar bepaalde aspecten van onze werking, onder ander Living Tomorrow maar ook verschillende universiteiten. Die hebben al interessante resultaten opgeleverd. Dat spoort ons aan om die samenwerkingen verder te zetten en nieuwe onderzoeken op te starten met andere instellingen die gespecialiseerd zijn in bepaalde materies.”

Renaud Lorand :

“Deze Raad van Bestuur trad aan in een moeilijk maar uiterst boeiend tijdsgewricht voor skeyes. De  uitdagingen waar we voor stonden, waren nooit gezien. In niet evidente omstandigheden zetten wij de strategische lijnen voor het bedrijf uit voor de komende jaren. Dat is de rol die wij verwacht worden te spelen.

Ik verwees eerder naar de strategische plannen en projecten die we mee vorm konden geven. De financiële uitdagingen, de investeringen, het personeelsbeleid, de sociale akkoorden, … en ook het innovatiebeleid, dat heeft geleid tot de oprichting van onze dochteronderneming SkeyDrone en de lancering van het concept van digitale controletorens . 

Achteraf bekeken en gelet op de gezondheidscrisis als gevolg van COVID-19 en de zeer zware gevolgen daarvan voor onze sector, zou ik willen zeggen dat skeyes, dankzij de voortdurende verbetering van de financiële situatie van het bedrijf sinds 2014, met de inzet van al onze krachten en de steun van de aandeelhouder, ongetwijfeld beter is uitgerust om de crisis het hoofd te bieden.

4

skeyes is nodig omdat…?

Johan Decuyper :

“Onze eerste opdracht is altijd om de veiligheid van het luchtverkeer te garanderen. In tweede instantie zorgen we ervoor dat het luchtruim zo efficiënt mogelijk gebruikt wordt om een maximale capaciteit te bieden aan alle gebruikers ervan. Op beide vlakken kunnen wij de voorbije jaren uitstekende cijfers voorleggen. Die resultaten zijn des te opmerkelijker omdat wij werken in een beperkt maar zeer complex luchtruim. Een cruciaal luchtruim bovendien want midden in het hart van het Europese luchtverkeer. De beste garantie voor het optimaal gebruik van een luchtruim is en blijft een eigen nationale luchtverkeersleider.

Dat we onze opdrachten zo goed vervullen, komt onder andere door onze unieke expertise en ervaring binnen al onze diensten: ATS, AIM, technische diensten, meteo, … Onze mensen zijn stuk voor stuk specialisten in hun domein bij wie veiligheid ingebakken zit in hun DNA. De resultaten op vlak van veiligheid  van de laatste jaren spreken voor zich. Die kennis stellen wij ten dienste van onze klanten met wie wij als goede partners zeer nauw samenwerken.”

Renaud Lorand :

“In eerste instantie om de veiligheid van het luchtverkeer te garanderen ! Daarnaast is de luchtvaart de tweede belangrijkste economische pijler van ons land. Zonder skeyes kunnen de luchthavens niet werken, is er geen luchtverkeer mogelijk in het luchtruim boven ons land. Dat we dat luchtverkeer zelf kunnen blijven beheren, is voor België van onschatbare waarde. Onze betrokkenheid bij de sector is evident; een andere service provider heeft geen binding met de nationale belangen. Daarom moeten we ons samen met de luchthavens blijven inzetten voor het behoud van een eigen nationale luchtverkeersleider. Wij hebben de ambitie om de best mogelijke dienstverlener voor luchtverkeersleiding te blijven, zoals we dat nu al zijn.”

5

Waarover bent u persoonlijk fier bij skeyes?

Johan Decuyper :

“We hebben de voorbije jaren onze rug kunnen rechten. We hebben een inhaalbeweging gemaakt op alle gebied: financieel, technisch, personeel, sociaal, … We zijn als bedrijf enorm gegroeid. Dat blijkt voldoende uit onze resultaten. En je voelt het – en ziet het –  als je bij skeyes rondwandelt. Dat ik daar samen met bijna 900 collega’s heb mogen aan meewerken, geeft mij elke dag weer goesting om er te blijven invliegen in het belang van skeyes, onze medewerkers en onze klanten.

 

We hebben al meerdere keren onze veerkracht getoond in moeilijke omstandigheden. Dit jaar worden wij samen met heel de luchtvaartsector onverwachts weer voor een grote uitdaging gesteld. Maar ik ben ervan overtuigd dat wij ook dit weer te boven kunnen komen.”

Renaud Lorand :

“Ik heb dit bedrijf zien evolueren van een overheidsbedrijf dat zich onmisbaar waande tot de moderne dienstverlener die wij horen te zijn en die we ook willen zijn. Het is een indrukwekkende metamorfose geweest, die ook onze klanten niet ontgaan is. Zij hebben het belang van luchtverkeersleiding en van skeyes als dienstverlener ingezien. Zij schatten ons naar waarde. Dat doet mij oprecht deugd.”